Ο καιρός βελτιώθηκε, και οι μεταναστευτικές ροές προς τη χώρα μας, συνεχίζουν να κινούνται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, με τις παράνομες αφίξεις της τελευταίας εβδομάδας, να υπολογίζονται μεταξύ 900 και 1.000 ατόμων.
Οι περισσότερες, καταγράφηκαν στη θαλάσσια ζώνη νότια της Κρήτης, της Γαύδου και της νότιας Πελοποννήσου, όπου το Λιμενικό και η FRONTEX, πραγματοποίησαν αλλεπάλληλες επιχειρήσεις εντοπισμού και διάσωσης. Μόνο μέσα στο τελευταίο 24ωρο, καταγράφηκαν 164 νέες αφίξεις σε Γαύδο, Καλούς Λιμένες και Τρυπητή, ενώ σε μία μόνο ημέρα οι αφίξεις ξεπέρασαν τις 600 σε 13 διαφορετικά περιστατικά.
Οι περισσότερες από αυτές τις αφίξεις, προέρχονται από τη Λιβύη, η οποία εξελίσσεται εκ νέου σε βασική πύλη αναχώρησης προς την Ελλάδα. Οι αρμόδιες Αρχές, εκτιμούν ότι οι καλές καιρικές συνθήκες του καλοκαιριού, ευνοούν περαιτέρω την αύξηση των μεταναστευτικών ροών, γεγονός που προκαλεί έντονο προβληματισμό για τους επόμενους μήνες.
Τα θαλάσσια σύνορα έγιναν «ξέφραγο αμπέλι»
Η εικόνα που διαμορφώνεται στα νότια θαλάσσια σύνορα της χώρας μας, μόνο καθησυχαστική δεν μπορεί να χαρακτηριστεί. Παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις, περί αποτελεσματικής φύλαξης των συνόρων, οι καθημερινές αφίξεις, δείχνουν μια διαφορετική πραγματικότητα.
Πλέον, οι πολίτες, βλέπουν τα ελληνικά θαλάσσια σύνορα να μετατρέπονται σταδιακά σε «ξέφραγο αμπέλι», ενώ τα πλοία του Λιμενικού συχνά λειτουργούν ως «θαλάσσια ταξί», παραλαμβάνοντας συνεχώς νέες λέμβους που φτάνουν από τις ακτές της Βόρειας Αφρικής. Παράλληλα, η πίεση σε Κρήτη και Γαύδο αυξάνεται, με τις τοπικές κοινωνίες να εκφράζουν ανησυχίες για το κατά πόσο μπορεί να συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, χωρίς ουσιαστική αποτροπή.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, τον Μάιο καταγράφηκαν περίπου 1.800 αφίξεις μόνο στην περιοχή της Κρήτης και της Γαύδου. Ωστόσο, δεν έχουν δημοσιοποιηθεί επίσημα συγκρίσιμα στοιχεία για τον Μάιο του προηγούμενου έτους, γεγονός που δεν επιτρέπει ακριβή ποσοτική σύγκριση. Παρ’ όλα αυτά, η εικόνα των τελευταίων εβδομάδων, δείχνει σαφή κλιμάκωση της πίεσης στα νότια σύνορα.
Το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, από τις 12 Ιουνίου, ξεκινά σταδιακά η εφαρμογή του νέου Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο διαχείρισης των παράνομων αφίξεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Συγκεκριμένα, το νέο πλαίσιο προβλέπει:
– Υποχρεωτικό προέλεγχο (screening), όλων όσων εισέρχονται παράνομα στην ΕΕ.
– Λήψη και καταγραφή περισσότερων βιομετρικών δεδομένων, μέσω του νέου Eurodac.
– Διασταύρωση στοιχείων, με ευρωπαϊκές βάσεις δεδομένων ασφαλείας.
– Fast-track διαδικασίες ασύλου.
– Ολοκλήρωση των αποφάσεων, εντός 12 εβδομάδων για μεγάλο μέρος των αιτήσεων.
Τι σημαίνει το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, ως χώρα πρώτης γραμμής, το νέο Σύμφωνο, φέρνει τόσο ευκαιρίες, όσο και προκλήσεις. Από τη μία πλευρά, οι ταχύτερες διαδικασίες και η ενισχυμένη ταυτοποίηση, μπορούν να περιορίσουν τις πολυετείς εκκρεμότητες και να επιταχύνουν τις απελάσεις όσων δεν δικαιούνται άσυλο. Από την άλλη, η χώρα θα συνεχίσει να σηκώνει το μεγαλύτερο βάρος των αφίξεων, λόγω γεωγραφικής θέσης.
Το βέβαιο, είναι, ότι η Ευρώπη φαίνεται να ξυπνά, έστω και αργά. Ύστερα από χρόνια πολιτικών, που πολύ συχνά έδιναν την εντύπωση ανοικτών συνόρων, οι Βρυξέλλες στρέφονται πλέον σε αυστηρότερους ελέγχους, ταχύτερες διαδικασίες και μεγαλύτερη έμφαση στην προστασία των εξωτερικών συνόρων.
Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: θα ακολουθήσουν πράξεις ή θα μείνουμε ξανά στις εξαγγελίες, την ώρα που οι μεταναστευτικές ροές αυξάνονται και οι τοπικές κοινωνίες ζητούν επειγόντως λύσεις;
