Η Σβέρνιτσα της Βορείου Ηπείρου, βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο της επικαιρότητας, μετά τα σοβαρά επεισόδια που σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια διαμαρτυρίας Αλβανών και ομογενών κατοίκων, ενάντια στην περίφραξη τμήματος της ακτογραμμής.
Ο τραυματισμός Έλληνα πολίτη, από άνδρες ιδιωτικής ασφάλειας, δεν προκάλεσε μόνο την παρέμβαση της Αθήνας, αλλά άνοιξε εκ νέου τη συζήτηση για τις περιουσίες της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, τις αμφιλεγόμενες «στρατηγικές επενδύσεις» του καθεστώτος Ράμα και τον ρόλο που φέρεται να διαδραματίζει το επενδυτικό δίκτυο του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του Ντόναλντ Τραμπ.
Ένα από τα βίντεο των επεισοδίων, που δημοσιεύτηκαν στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης:
Η Σβέρνιτσα και η παρουσία του Ελληνισμού
Παρά τις πρόσφατες δηλώσεις του Έντι Ράμα, ότι «πρώτη φορά άκουσε» πως υπάρχει ελληνικός ομογενειακός πληθυσμός στην περιοχή, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Η Σβέρνιτσα, βρίσκεται στην ευρύτερη περιοχή της Αυλώνας, λίγα χιλιόμετρα από περιοχές, όπου η παρουσία της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, είναι διαχρονική και ιστορικά καταγεγραμμένη.
Στην περιοχή, βρίσκεται το ιστορικό μοναστήρι της Παναγίας της Σβέρνιτσας, ενώ γειτονικοί οικισμοί, διατηρούν ακόμη ελληνόφωνα χαρακτηριστικά και ισχυρούς δεσμούς με τον μητροπολιτικό Ελληνισμό. Πολλοί από τους κατοίκους, που διαμαρτύρονται σήμερα, είναι οικογένειες, που επί δεκαετίες διεκδικούν την αναγνώριση περιουσιακών δικαιωμάτων, σε παραλιακές εκτάσεις τους ανήκουν. Για τους ίδιους, η υπόθεση δεν αφορά απλώς μια τουριστική επένδυση. Αφορά τη γη των προγόνων τους, την πρόσβαση στη θάλασσα και το μέλλον μιας περιοχής, που φοβούνται ότι θα περάσει οριστικά στα χέρια μεγάλων επενδυτικών συμφερόντων.
Η επένδυση των 4 δισ. και η σκιά του Κούσνερ
Η αφορμή της σύγκρουσης, είναι ένα φιλόδοξο τουριστικό σχέδιο, που αναπτύσσεται στην περιοχή της Σβέρνιτσας και της λιμνοθάλασσας της Νάρτας.
Επισήμως, το έργο προωθείται από την εταιρεία, Zvërnec South Adriatic Development. Ωστόσο, εδώ και μήνες, διεθνή δημοσιεύματα και αλβανικά ερευνητικά δίκτυα, συνδέουν το συγκεκριμένο project, με τα επιχειρηματικά σχέδια του Τζάρεντ Κούσνερ στα Βαλκάνια. Η επένδυση, εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπεράσει τα 4 δισεκατομμύρια ευρώ και προβλέπει τη δημιουργία πολυτελών τουριστικών εγκαταστάσεων, σε μία από τις τελευταίες σχεδόν παρθένες ακτές της Αδριατικής.
Το όνομα του Κούσνερ, δεν εμφανίζεται άμεσα στα εταιρικά στοιχεία του έργου. Παρ’ όλα αυτά, η επίσκεψη του ίδιου και της Ιβάνκα Τραμπ στην περιοχή, αλλά και οι αναφορές διεθνών μέσων, για τη συμμετοχή επενδυτικών σχημάτων που συνδέονται με το περιβάλλον του, έχουν ενισχύσει τις υποψίες των κατοίκων, ότι πίσω από τον φράχτη, βρίσκεται ένα πολύ μεγαλύτερο σχέδιο αξιοποίησης της ακτογραμμής. Παράλληλα, περιβαλλοντικές οργανώσεις, καταγγέλλουν ότι η περιοχή αποτελεί τμήμα ενός εξαιρετικά ευαίσθητου οικοσυστήματος, δίπλα στη λιμνοθάλασσα της Νάρτας και στο σύμπλεγμα Vjosa–Narta, όπου φιλοξενούνται εκατοντάδες είδη πτηνών και προστατευόμενοι φυσικοί σχηματισμοί.
Τι προηγήθηκε των επεισοδίων
Η ένταση, δεν ξέσπασε ξαφνικά. Λίγες ημέρες πριν από τα επεισόδια, εκπρόσωποι των Ελλήνων κατοίκων και της ομογένειας, συναντήθηκαν στην Αθήνα, με τη δήμαρχο Αυλώνας και εκπροσώπους της επένδυσης. Η συνάντηση, έγινε με πρωτοβουλία της αλβανικής πλευράς, σε μια προσπάθεια να περιοριστούν οι αντιδράσεις που είχαν ήδη αρχίσει να οργανώνονται.
Σύμφωνα με τους Σβερνιτσιώτες, δεν υπήρξε καμία ουσιαστική δέσμευση για τις περιουσίες ή την πρόσβαση των κατοίκων στην περιοχή. Αντιθέτως, η τοποθέτηση αγκαθωτού συρματοπλέγματος στην παραλία, θεωρήθηκε ως σαφές μήνυμα ότι οι εργασίες, θα προχωρήσουν ανεξάρτητα από τις αντιδράσεις. Η απόφαση για τη μεγάλη κινητοποίηση του Σαββάτου, είχε ήδη ληφθεί.
Η στιγμή που ξέσπασε η βία
Το πρωί του Σαββάτου, περισσότεροι από 300 κάτοικοι, ομογενείς από την Ελλάδα, μέλη της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας και περιβαλλοντικοί ακτιβιστές, συγκεντρώθηκαν μπροστά από την περίφραξη. Οι διοργανωτές, ζήτησαν από την αστυνομία, να τους επιτραπεί συμβολική είσοδος στον χώρο για λίγα λεπτά, χωρίς καταστροφές ή παρεμβάσεις. Πίσω όμως από τον φράχτη, βρίσκονταν δεκάδες άνδρες ντυμένοι στα μαύρα, χωρίς διακριτικά. Οι κάτοικοι, υποστηρίζουν ότι λειτουργούσαν ως ιδιωτικός στρατός φύλαξης της επένδυσης.
Η κατάσταση, ξέφυγε, όταν ένας διαδηλωτής πλησίασε το συρματόπλεγμα. Βίντεο που κυκλοφόρησαν αργότερα, δείχνουν άνδρες ασφαλείας να τον ακινητοποιούν, να τον χτυπούν επανειλημμένα και να τον σέρνουν στο έδαφος μπροστά στα μάτια των συγκεντρωμένων. Ο τραυματισμένος Έλληνας πολίτης, μεταφέρθηκε αρχικά στο νοσοκομείο Αυλώνας και στη συνέχεια στα Ιωάννινα, για νοσηλεία. Οι απαράδεκτες αυτές εικόνες, προκάλεσαν σοκ, τόσο στην ελληνική ομογένεια, όσο και στην κοινή γνώμη της Αλβανίας.
Οι εξελίξεις μετά τα επεισόδια
Η Αθήνα, αντέδρασε αμέσως. Το υπουργείο Εξωτερικών, προχώρησε σε διάβημα προς τα Τίρανα, ζητώντας πλήρη διερεύνηση της υπόθεσης, απόδοση ευθυνών και προστασία των δικαιωμάτων και των περιουσιών της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας.
Στην Αλβανία, η κεντρική διοίκηση της αστυνομίας, αποδοκίμασε τη στάση της τοπικής αστυνομίας Αυλώνας, απομάκρυνε τον επικεφαλής της και ξεκίνησε πειθαρχική διαδικασία. Παράλληλα, συνελήφθη εργαζόμενος της ιδιωτικής εταιρείας ασφαλείας, ενώ η εταιρεία που διαχειρίζεται το έργο, ανακοίνωσε ότι διακόπτει τη συνεργασία μαζί της.
Ο Έντι Ράμα, επιχείρησε να διαχωρίσει τα επεισόδια, από το επενδυτικό σχέδιο, χαρακτηρίζοντας τους εμπλεκόμενους φρουρούς ασφαλείας, ως «άμυαλη συμμορία». Την ίδια στιγμή, όμως, υπερασπίστηκε το έργο και επέμεινε ότι η περίφραξη έγινε νόμιμα, υποστηρίζοντας πως πρόκειται για μια επένδυση στρατηγικής σημασίας για την Αλβανία.
Η μάχη για τη γη μόλις ξεκίνησε
Πίσω από τα επεισόδια της Σβέρνιτσας, κρύβεται κάτι βαθύτερο από μια σύγκρουση διαδηλωτών με ιδιωτικούς φρουρούς. Από τη μία πλευρά, βρίσκονται κάτοικοι και ομογενείς, που φοβούνται ότι χάνουν οριστικά τις περιουσίες και την πρόσβασή τους σε μια περιοχή, όπου ο Ελληνισμός έχει ιστορική παρουσία. Από την άλλη, βρίσκεται ένα επενδυτικό σχέδιο δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο η κυβέρνηση Ράμα, παρουσιάζει ως πρότυπο ανάπτυξης για την Αλβανία.
Το μόνο βέβαιο, είναι ότι η Σβέρνιτσα, δεν αποτελεί πλέον μια τοπική υπόθεση. Έχει μετατραπεί σε πεδίο σύγκρουσης, ανάμεσα στην ανάπτυξη και τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα, ανάμεσα στις στρατηγικές επενδύσεις και την προστασία της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, με τις συνέπειες να ξεπερνούν κατά πολύ τα όρια μιας παραλίας στη Βόρεια Ήπειρο.
About The Author
