Σε μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ενδιαφέρουσα ανάρτηση, προέβη η Palantir Technologies Inc πρίν από λίγες ημέρες, δημοσιεύοντας ένα «μανιφέστο» 22 σημείων στο Χ.
Because we get asked a lot.
The Technological Republic, in brief.
1. Silicon Valley owes a moral debt to the country that made its rise possible. The engineering elite of Silicon Valley has an affirmative obligation to participate in the defense of the nation.
2. We must rebel…
— Palantir (@PalantirTech)
April 18, 2026
Πρόκειται ουσιαστικά, για μια σύνοψη του βιβλίου «The Technological Republic» που εκδόθηκε προ έτους, με συγγραφείς τον συνιδρυτή και διευθύνοντα σύμβουλο της Palantir, Άλεξ Καρπ, και τον πρώην δημοσιογράφο και νυν στέλεχος του αμερικανικού τεχνολογικού κολοσσού, Νίκολας Ζαμίσκα.
Στο «μανιφέστο» των 22 σημείων, περιγράφεται πολύ συνοπτικά μια πολιτική ιδεολογία, που είναι αντίθετη στη φιλελεύθερη δημοκρατία, όπως την έχουμε γνωρίσει στη Δύση και στις ΗΠΑ, ειδικότερα.
Σας παραθέτουμε λοιπόν το μεταφρασμένο περιεχόμενο της ανάρτησης, καθώς μας φαίνεται να έχει ένα κάποιο ενδιαφέρον, για το μέλλον που οραματίζεται μια τεχνολογική πολυεθνική, με τεράστια δύναμη και επιρροή στα χέρια της.
“Επειδή μας το ρωτούν συχνά.
Η Τεχνολογική Δημοκρατία, με λίγα λόγια:
1. Η Silicon Valley οφείλει ένα ηθικό χρέος στη χώρα που κατέστησε δυνατή την άνοδό της. Η τεχνολογική ελίτ της Silicon Valley έχει θετική υποχρέωση να συμμετέχει στην άμυνα του έθνους.
2. Πρέπει να επαναστατήσουμε απέναντι στην τυραννία των εφαρμογών. Είναι το iPhone το σπουδαιότερο –αν όχι το κορυφαίο– δημιουργικό επίτευγμα του πολιτισμού μας; Το αντικείμενο αυτό άλλαξε τη ζωή μας, αλλά ίσως πλέον περιορίζει και συρρικνώνει την αίσθηση του εφικτού.
3. Το δωρεάν email δεν αρκεί. Η παρακμή μιας κουλτούρας ή ενός πολιτισμού, και ιδίως της άρχουσας τάξης του, θα συγχωρεθεί μόνο αν αυτή η κουλτούρα μπορεί να προσφέρει οικονομική ανάπτυξη και ασφάλεια στους πολίτες.
4. Τα όρια της «ήπιας ισχύος», της υψηλής ρητορικής από μόνη της, έχουν αποκαλυφθεί. Η ικανότητα των ελεύθερων και δημοκρατικών κοινωνιών να επικρατήσουν απαιτεί κάτι περισσότερο από ηθική επίκληση. Απαιτεί «σκληρή ισχύ», και αυτή στον 21ο αιώνα θα οικοδομηθεί πάνω στο λογισμικό.
5. Το ερώτημα δεν είναι αν θα κατασκευαστούν όπλα τεχνητής νοημοσύνης· είναι ποιος θα τα κατασκευάσει και για ποιο σκοπό. Οι αντίπαλοί μας δεν θα σταματήσουν για να επιδοθούν σε θεατρικές συζητήσεις περί ηθικής γύρω από τεχνολογίες με κρίσιμες στρατιωτικές και εθνικής ασφάλειας εφαρμογές. Θα προχωρήσουν.
6. Η εθνική υπηρεσία θα πρέπει να είναι καθολικό καθήκον. Ως κοινωνία, οφείλουμε να εξετάσουμε σοβαρά την απομάκρυνση από ένα αμιγώς εθελοντικό στράτευμα και να πολεμήσουμε τον επόμενο πόλεμο μόνο εφόσον όλοι μοιράζονται το ρίσκο και το κόστος.
7. Αν ένας Αμερικανός πεζοναύτης ζητήσει καλύτερο όπλο, πρέπει να το κατασκευάσουμε· το ίδιο ισχύει και για το λογισμικό. Ως χώρα, πρέπει να μπορούμε να συνεχίζουμε τη συζήτηση για τη σκοπιμότητα στρατιωτικών επεμβάσεων στο εξωτερικό, παραμένοντας ταυτόχρονα αμετακίνητοι στη στήριξη όσων στέλνουμε στην πρώτη γραμμή.
8. Οι δημόσιοι λειτουργοί δεν χρειάζεται να είναι οι ιερείς μας. Κάθε επιχείρηση που θα αμείβει τους εργαζομένους της όπως το ομοσπονδιακό κράτος αμείβει τους δημόσιους υπαλλήλους, θα δυσκολευόταν να επιβιώσει.
9. Οφείλουμε να δείχνουμε πολύ περισσότερη επιείκεια σε όσους εκτίθενται στη δημόσια ζωή. Η εξαφάνιση κάθε περιθωρίου συγχώρεσης –η απόρριψη κάθε ανοχής προς τις αντιφάσεις και την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης ψυχής– μπορεί να μας αφήσει με ηγεσίες που θα μετανιώσουμε.
10. Η ψυχολογικοποίηση της σύγχρονης πολιτικής μας αποπροσανατολίζει. Όσοι αναζητούν στην πολιτική τροφή για την ψυχή και την ταυτότητά τους, προβάλλοντας υπερβολικά τον εσωτερικό τους κόσμο σε ανθρώπους που δεν θα γνωρίσουν ποτέ, θα απογοητευτούν.
11. Η κοινωνία μας έχει γίνει υπερβολικά πρόθυμη να επισπεύσει –και συχνά χαίρεται– την καταστροφή των αντιπάλων της. Η ήττα ενός αντιπάλου είναι στιγμή για περισυλλογή, όχι για πανηγυρισμό.
12. Η ατομική εποχή τελειώνει. Μια εποχή αποτροπής, βασισμένη στα πυρηνικά, κλείνει και μια νέα εποχή αποτροπής, βασισμένη στην τεχνητή νοημοσύνη, ξεκινά.
13. Καμία άλλη χώρα στην ιστορία δεν προώθησε τόσο τις προοδευτικές αξίες όσο αυτή. Οι Ηνωμένες Πολιτείες απέχουν από το τέλειο. Όμως εύκολα ξεχνά κανείς πόσο περισσότερες ευκαιρίες προσφέρει αυτή η χώρα σε όσους δεν ανήκουν σε κληρονομικές ελίτ, σε σύγκριση με οποιοδήποτε άλλο κράτος.
14. Η αμερικανική ισχύς κατέστησε δυνατή μια εξαιρετικά μακρά περίοδο ειρήνης. Πολλοί το έχουν ξεχάσει ή το θεωρούν δεδομένο: σχεδόν ένας αιώνας πέρασε χωρίς σύγκρουση μεταξύ μεγάλων δυνάμεων. Τουλάχιστον τρεις γενιές — δισεκατομμύρια άνθρωποι, τα παιδιά και πλέον τα εγγόνια τους — δεν γνώρισαν παγκόσμιο πόλεμο.
15. Η μεταπολεμική αποδυνάμωση της Γερμανίας και της Ιαπωνίας πρέπει να αναθεωρηθεί. Η αποστρατιωτικοποίηση της Γερμανίας ήταν υπερβολική αντίδραση, για την οποία η Ευρώπη πληρώνει σήμερα βαρύ τίμημα. Μια αντίστοιχη, και έντονα θεατρική, προσήλωση στον ιαπωνικό ειρηνισμό, αν συνεχιστεί, θα απειλήσει επίσης την ισορροπία δυνάμεων στην Ασία.
16. Πρέπει να επιβραβεύουμε όσους επιχειρούν να δημιουργήσουν εκεί όπου η αγορά απέτυχε να δράσει. Η κουλτούρα σχεδόν ειρωνεύεται το ενδιαφέρον του Musk για μεγάλα οράματα, σαν οι δισεκατομμυριούχοι να όφειλαν απλώς να μένουν στη «λωρίδα» τους και να πλουτίζουν… Κάθε περιέργεια ή ειλικρινές ενδιαφέρον για την αξία όσων έχει δημιουργήσει απορρίπτεται ή καλύπτεται από μια λεπτά συγκαλυμμένη περιφρόνηση.
17. Η Silicon Valley πρέπει να συμβάλει στην αντιμετώπιση της βίαιης εγκληματικότητας. Πολλοί πολιτικοί στις ΗΠΑ σηκώνουν ουσιαστικά τα χέρια ψηλά, εγκαταλείποντας σοβαρές προσπάθειες αντιμετώπισης του προβλήματος ή αποφεύγοντας το πολιτικό κόστος απέναντι σε ψηφοφόρους και χρηματοδότες, σε μια στιγμή που θα έπρεπε να είναι ύστατη μάχη για τη σωτηρία ζωών.
18. Η αμείλικτη έκθεση της ιδιωτικής ζωής δημόσιων προσώπων απομακρύνει υπερβολικά πολύ ταλέντο από τη δημόσια υπηρεσία. Η δημόσια σφαίρα — και οι ρηχές, μικροπρεπείς επιθέσεις σε όσους τολμούν να κάνουν κάτι πέρα από το να πλουτίζουν — έχει γίνει τόσο αμείλικτη, που η δημοκρατία μένει με ένα δυναμικό ανεπαρκών, «άδειων» προσώπων, των οποίων τη φιλοδοξία θα συγχωρούσε κανείς αν υπήρχε κάποια ουσιαστική πίστη πίσω της.
19. Η υπερβολική επιφυλακτικότητα στη δημόσια ζωή που άθελά μας ενθαρρύνουμε είναι διαβρωτική. Όσοι δεν λένε τίποτα λάθος, συχνά δεν λένε και τίποτα ουσιαστικό.
20. Η διάχυτη δυσανεξία απέναντι στη θρησκευτική πίστη σε ορισμένους κύκλους πρέπει να αντιμετωπιστεί. Η δυσανεξία της ελίτ προς τη θρησκεία είναι ίσως ένα από τα πιο αποκαλυπτικά σημάδια ότι το πολιτικό της εγχείρημα είναι λιγότερο ανοιχτό πνευματικά απ’ όσο ισχυρίζονται πολλοί από τους υποστηρικτές του.
21. Ορισμένοι πολιτισμοί παρήγαγαν ζωτικής σημασίας επιτεύγματα· άλλοι παραμένουν δυσλειτουργικοί και οπισθοδρομικοί. Σήμερα, όλες οι κουλτούρες θεωρούνται ίσες. Η κριτική και οι αξιολογικές κρίσεις απαγορεύονται. Ωστόσο, αυτό το νέο δόγμα παραβλέπει ότι ορισμένοι πολιτισμοί —και υποκουλτούρες— έχουν δημιουργήσει θαύματα, ενώ άλλοι αποδείχθηκαν μέτριοι ή, ακόμη χειρότερα, οπισθοδρομικοί και επιζήμιοι.
22. Πρέπει να αντισταθούμε στον επιφανειακό πειρασμό ενός κούφιου και άδειου πλουραλισμού. Στις Ηνωμένες Πολιτείες και γενικότερα στη Δύση, εδώ και μισό αιώνα αποφεύγουμε να ορίσουμε τις εθνικές ταυτότητες στο όνομα της συμπερίληψης. Όμως συμπερίληψη σε τι;”
Επειδή, διαβάζω την κριτική που έχουν ασκήσει διάφοροι ψευτο-διανοούμενοι, μιλώντας ακόμα και για «Τεχνοφασισμό», θα έλεγα πως όλα αυτά είναι αηδίες. Το πραγματικά ενδιαφέρον κείμενο, παρουσιάζει το όραμα των ιδρυτών της Palantir Technologies Inc, για τις ΗΠΑ του 21ου αιώνα, όπου οι καινούργιες τεχνολογίες και συγκεκριμένα οι εξελιγμένες μορφές της Τεχνητής Νοημοσύνης, θα παίζουν σημαντικό ρόλο στην διακυβέρνηση ενός κράτους. Το που μπορεί να φτάσει αυτό, δεν μπορούμε να το γνωρίζουμε. Κάποιοι, θα μπορούσαν να μιλήσουν για έναν «Μεγάλο Αδελφό», «Τεχνοφεουδαλισμό» ή -το πιό πιθανό- για ένα νέο πολιτεύματος, μία νέα μορφή Δημοκρατίας, που θα καθορίζεται από λογισμικά και data centers.
About The Author
