Η άφιξη της Λάουρα Κοβέσι στην Ελλάδα, την Τετάρτη 22 Απριλίου, μόνο ως μια τυπική θεσμική επίσκεψη δεν μπορεί να διαβαστεί. Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, έρχεται για να συμμετάσχει στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών και να παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου, όμως η χρονική συγκυρία μετατρέπει την παρουσία της σε γεγονός με βαρύ πολιτικό φορτίο. Την ίδια ακριβώς στιγμή, η Βουλή συζητά και ψηφίζει για την άρση ασυλιών στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, οι φήμες για νέες δικογραφίες και άλλες σκοτεινές υποθέσεις πυκνώνουν, η δίκη για τα Τέμπη κρατά ανοιχτή μια βαθιά κοινωνική πληγή και η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία βρίσκεται στο στόχαστρο επιθέσεων από κυβερνητικούς κύκλους στην Αθήνα. Όλα αυτά μαζί συνθέτουν ένα εκρηκτικό σκηνικό, που θυμίζει πολιτικό θρίλερ και όχι μια συνηθισμένη εβδομάδα κοινοβουλευτικής λειτουργίας.
«Επιστροφή στον τόπο του εγκλήματος» και πίεση στο Μαξίμου
Στο πολιτικό παρασκήνιο, η επίσκεψη της Κοβέσι περιγράφεται ήδη από αρκετούς ως μια ιδιότυπη «επιστροφή στον τόπο του εγκλήματος», φράση σκληρή αλλά ενδεικτική του κλίματος που έχει διαμορφωθεί. Για το Μέγαρο Μαξίμου, η σύμπτωση της παρουσίας της με την κρίσιμη κοινοβουλευτική διαδικασία γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, αποτελεί πηγή νευρικότητας και έντονης πίεσης. Η κυβέρνηση, βλέπει μια ακόμη εστία κρίσης να ανοίγει, τη στιγμή που το αφήγημα της πολιτικής κυριαρχίας και της σταθερότητας, παρουσιάζει εμφανείς ρωγμές. Η ίδια η εικόνα της επικεφαλής της EPPO στην Αθήνα, την ώρα που στο εσωτερικό μαίνεται συζήτηση για εμπλοκή πολιτικών προσώπων σε διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων, δεν είναι απλώς συμβολική. Είναι ένα πολιτικό μήνυμα με πολλαπλούς αποδέκτες.
Το κλίμα έχει βαρύνει ακόμη περισσότερο από τις ανοιχτές επιθέσεις που έχει δεχθεί η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία από κυβερνητικά στελέχη, με αιχμές για πολιτικές σκοπιμότητες, επιλεκτική διαχείριση στοιχείων και διαρροές με στόχο την αποσταθεροποίηση. Ωστόσο, αυτή η τακτική δεν φαίνεται να αποδίδει. Αντίθετα, στο παρασκήνιο των Βρυξελλών και του Λουξεμβούργου καταγράφεται έντονη δυσφορία για την επιλογή της Αθήνας να σηκώσει τους τόνους απέναντι σε έναν ευρωπαϊκό θεσμό, αντί να δώσει καθαρές απαντήσεις για όσα ερευνώνται. Το μήνυμα που φαίνεται να φτάνει προς την ελληνική κυβέρνηση είναι απλό και σκληρό: λιγότερη σύγκρουση, περισσότερη διαφάνεια. Και σε αυτό το περιβάλλον, η παρουσία της Κοβέσι αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ειδικό βάρος, καθώς λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι οι ευρωπαϊκοί μηχανισμοί ελέγχου δεν παγώνουν, ούτε κάνουν πίσω επειδή το ζητά η εγχώρια εξουσία.
Νέα μέτωπα, ευρωπαϊκή πίεση και το όριο της 22ας Απριλίου
Το πρόβλημα για το Μαξίμου, είναι ότι η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έρχεται σε πολιτικό κενό. Προστίθεται πάνω σε ένα ήδη φορτωμένο τοπίο, όπου οι πληγές από τα Τέμπη παραμένουν ανοιχτές, το παρασκήνιο των υποκλοπών εξακολουθεί να δηλητηριάζει την πολιτική ζωή και νέα εσωκομματικά μέτωπα δείχνουν ότι η πίεση δεν έρχεται μόνο από την αντιπολίτευση, αλλά και από το εσωτερικό της ίδιας της παράταξης. Σε αυτό το πλαίσιο, οι καταγγελίες του Μάριου Σαλμά για «όργιο διαφθοράς» στον χώρο της Υγείας, με αναφορές σε παράνομες προσλήψεις και απευθείας αναθέσεις, έρχονται να προστεθούν σαν νέα βόμβα στα θεμέλια της κυβερνητικής εικόνας. Η ευθεία σύγκρουσή του με τον Άδωνι Γεωργιάδη και η αίσθηση ότι έχουν ανοίξει λογαριασμοί που δεν κλείνουν εύκολα, ενισχύουν τα σενάρια ότι η έρευνα για τα ευρωπαϊκά κονδύλια, μπορεί να επεκταθεί και σε άλλα πεδία, πέρα από όσα μέχρι σήμερα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η συνάντηση της Κοβέσι με τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη, η οποία πραγματοποιείται ακριβώς μέσα σε αυτό το κλίμα αμφισβήτησης της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, από τμήματα της κυβέρνησης. Το τετ α τετ δεν είναι μια διαδικαστική επαφή ρουτίνας. Αντίθετα, αποκτά χαρακτήρα πολιτικής δοκιμασίας, καθώς στο τραπέζι αναμένεται να τεθούν κρίσιμα ζητήματα, που αφορούν τη στελέχωση της EPPO στην Ελλάδα, την ανανέωση της θητείας Ελλήνων εισαγγελέων και την αυξημένη πίεση που προκαλεί ο ολοένα μεγαλύτερος αριθμός υποθέσεων κοινοτικών κονδυλίων. Το βασικό ερώτημα είναι αν η κυβέρνηση θα επιδιώξει αποκλιμάκωση ή αν θα συνεχίσει να τραβά το σχοινί με ευρωπαϊκούς θεσμούς, σε μια φάση που δεν δείχνει να έχει πολιτικά περιθώρια για νέες συγκρούσεις.
Στους Δελφούς, η συζήτηση με τίτλο «The Shock of the New» αποκτά αναγκαστικά άλλο περιεχόμενο από αυτό που πιθανόν είχαν φανταστεί οι διοργανωτές. Η παρουσία της Κοβέσι επισκιάζει τα υπόλοιπα και μεταφέρει το κέντρο βάρους από τη διεθνή ατζέντα στην εσωτερική ελληνική κρίση αξιοπιστίας. Η ανησυχία δεν είναι πλέον μόνο πολιτική. Είναι και οικονομική. Η εικόνα μιας χώρας, που βρίσκεται υπό έρευνα για κακοδιαχείριση ευρωπαϊκών πόρων, δημιουργεί σοβαρές σκιές για την πορεία των χρηματοδοτήσεων, για το κύρος της χώρας στο εξωτερικό και για τη δυνατότητα του κυβερνητικού μηχανισμού να πείσει ότι ελέγχει την κατάσταση. Όταν σε ευρωπαϊκό επίπεδο πυκνώνουν οι συζητήσεις για συστηματικές παρατυπίες, κανείς δεν μπορεί να θεωρεί δεδομένη τη ροή πόρων ή την ανοχή των Βρυξελλών.
Την ίδια ώρα, η πολιτική φθορά αποτυπώνεται όλο και πιο έντονα και στο πεδίο των συσχετισμών. Η κοινωνική δυσφορία μεγαλώνει, ειδικά στην περιφέρεια και στον αγροτικό κόσμο, όπου η υπόθεση των επιδοτήσεων χτυπά σε πολύ ευαίσθητο σημείο. Οι αγρότες βλέπουν τον κλάδο τους, τον μόχθο τους και τα χρήματα που περίμεναν, να συνδέονται με εικόνες σκανδάλου, έρευνας και απάτης, και αυτό δημιουργεί ένα βαρύ πολιτικό κόστος, που δύσκολα κρύβεται πίσω από επικοινωνιακές κορώνες. Στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας, η νευρικότητα είναι πια ορατή, με στελέχη να κρατούν αποστάσεις και να κοιτούν ήδη την επόμενη μέρα, λες και το ερώτημα δεν το εάν υπάρχει πρόβλημα, αλλά το κατά πόσο θα επηρεάσει την επανεκλογή τους.
Η Τετάρτη 22 Απριλίου, διαμορφώνεται έτσι ως ημερομηνία με χαρακτήρα πολιτικού ορίου. Η κρίσιμη ψηφοφορία στη Βουλή, η παρουσία της Ευρωπαίας Εισαγγελέως στην Αθήνα, οι ανοιχτές δικαστικές και πολιτικές εκκρεμότητες και το δηλητηριασμένο κλίμα μεταξύ κυβέρνησης και ευρωπαϊκών θεσμών, συνθέτουν μια ημέρα που μπορεί να αποδειχθεί καταλυτική για τις επόμενες εξελίξεις. Το ερώτημα που κυριαρχεί δεν είναι απλώς αν η κυβέρνηση θα αντέξει άλλο έναν γύρο πίεσης. Είναι, αν μπορεί ακόμη να πείσει, ότι ελέγχει τα γεγονότα ή αν το πολιτικό νήμα, αρχίζει να ξεφεύγει οριστικά από τα χέρια της. Γιατί όταν η Κοβέσι έρχεται στην Αθήνα σε μια τέτοια συγκυρία, το μήνυμα δεν είναι καθόλου ήρεμο. Και στο Μαξίμου το γνωρίζουν πολύ καλά.
About The Author
